Udhëheqësit e rreth 35 vendeve po mblidhen të martën në Paris për të diskutuar garancitë e sigurisë për Ukrainën, ndërsa Kievi synon të sigurojë angazhime konkrete në rast se Rusia sulmon sërish.
Udhëheqësit e rreth 35 vendeve do të takohen më vonë të martën në Paris për të diskutuar garancitë e sigurisë për Ukrainën, një komponent kyç i çdo marrëveshjeje të ardhshme paqeje për t’i dhënë fund pushtimit të plotë të Rusisë.
Presidenti francez Emmanuel Macron tha në fjalimin e tij të Vitit të Ri se priten “angazhime të forta” për mbrojtjen e Ukrainës nga çdo agresion i mëtejshëm rus pasi të arrihet një marrëveshje.
“Më 6 janar në Paris, shumë shtete evropiane dhe aleatë do të marrin angazhime konkrete për të mbrojtur Ukrainën dhe për të siguruar një paqe të drejtë dhe të qëndrueshme në kontinentin tonë evropian,” tha Macron.
I dërguari special i SHBA-së, Steve Witkoff, dhe këshilltari i Donald Trump, Jared Kushner, pritet të marrin pjesë në samitin e liderëve në Paris.
Më 3 janar, këshilltarët evropianë për sigurinë kombëtare u takuan në Kiev për të diskutuar një plan të mundshëm paqeje për Ukrainën.
Pas këtyre bisedimeve, presidenti i Ukrainës, Volodymyr Zelenskyy, tha se Ukraina po përgatitet si për mundësinë e një marrëveshjeje paqeje, ashtu edhe për nevojën për të vazhduar mbrojtjen e vendit kundër agresionit rus.
Çfarë është në axhendë në Paris?
Diskutimi mbi garancitë e sigurisë do të bazohet në deklaratën e përbashkët të publikuar nga një grup liderësh evropianë pas një takimi në Berlin muajin e kaluar. Liderët do të përqendrohen te angazhimet afatgjata për Ukrainën, me synimin për të parandaluar çdo sulm apo pushtim të ardhshëm nga Rusia.
Së bashku me mbështetjen e vazhdueshme ushtarake dhe politike nga Perëndimi, këto garanci shihen nga Kievi dhe Uashingtoni si pjesë thelbësore e çdo marrëveshjeje të mundshme paqeje.
Angazhimi, i cili është krahasuar me Nenin 5 të NATO-s për mbrojtjen kolektive, konsiderohet thelbësor për ta bindur Kievin të heqë dorë nga aspirata e tij e parashikuar në kushtetutë për t’u anëtarësuar në aleancën transatlantike, në këmbim të një parandalimi të besueshëm dhe të fortë.
Një garanci e ngjashme me Nenin 5 do të kishte pasoja të mëdha për qeveritë evropiane dhe do të kërkonte miratim nga parlamentet kombëtare, një proces që gjithmonë përfshin rreziqe. Një miratim nga Kongresi i SHBA-së mund të ndihmonte në zbutjen e rezervave të mbetura të disa vendeve evropiane.
Një tjetër fokus kyç i punës mbi garancitë e sigurisë është mekanizmi për verifikimin e shkeljeve të mundshme të një armëpushimi të ardhshëm dhe përcaktimin e përgjegjësisë, pasi një shkelje e identifikuar mund të aktivizojë dispozitën e ngjashme me Nenin 5. Sistemi i propozuar parashikon përdorimin e teknologjisë së avancuar përgjatë vijës së kontaktit.
Një shtresë tjetër e garancive të sigurisë është anëtarësimi i Ukrainës në Bashkimin Evropian. Plani aktual i paqes me 20 pika parashikon pranimin deri në janar 2027, gjë që shumë zyrtarë të Komisionit Evropian e konsiderojnë jorealiste dhe të pazbatueshme. Data ka shumë gjasa të ndryshojë dhe të mbetet më tepër aspiruese, me Ukrainën që do të hyjë në bllok në faza, për të shmangur, për shembull, tronditje në tregjet bujqësore.
Për Kievin, përfshirja e një date anëtarësimi në tekstin përfundimtar është një prioritet kryesor, pasi mund të ndihmojë në zbutjen e dhimbjes së lëshimeve territoriale dhe të lehtësojë një rezultat pozitiv në një referendum të mundshëm.
Administrata amerikane ka thënë vazhdimisht se Evropa duhet të marrë më shumë përgjegjësi për sigurinë e ardhshme të Ukrainës.
Pas një takimi mes presidentit amerikan Donald Trump dhe Zelenskyyt në Florida në dhjetor, presidenti amerikan sugjeroi se do të kishte një marrëveshje “të fortë” sigurie për Ukrainën dhe tha se “vendet evropiane janë shumë të përfshira”.
“Ndjej se vendet evropiane kanë qenë vërtet të shkëlqyera dhe janë shumë në një linjë me këtë takim dhe me arritjen e një marrëveshjeje. Janë të gjithë njerëz të mrekullueshëm,” tha Trump.
Një nga elementet më kontroverse që do të diskutohet në Paris është mundësia e vendosjes së trupave brenda ose pranë Ukrainës, por larg vijave të frontit.
Rusia ka deklaruar se nuk do të pranojë trupa nga vendet e NATO-s në territorin ukrainas.
Plani i paqes për Ukrainën
Pas bisedimeve me Trump në Mar-a-Lago, presidenti ukrainas tha se garancitë e sigurisë nga SHBA për Ukrainën ishin “100% të dakorduara”.
“Kemi arritje të mëdha, plani i paqes me 20 pika është 90% i dakorduar dhe garancitë e sigurisë SHBA–Ukrainë janë 100% të dakorduara,” u tha Zelenskyy gazetarëve.
“Garancitë e sigurisë nga SHBA, Evropa dhe Ukraina janë pothuajse të dakorduara. Dimensioni ushtarak është 100% i dakorduar.”
Zelenskyy tha se pas takimit në Paris, dokumentet pritet të miratohen “në nivelin e të gjithë liderëve” dhe vetëm më pas do të caktohet një takim me Trumpin dhe liderët evropianë.
Ai u shpjegoi gjithashtu gazetarëve në bisedën WhatsApp të presidencës se, pas një takimi me Trumpin dhe evropianët, “nëse gjithçka ecën hap pas hapi, do të ketë një takim në një format ose në një tjetër edhe me rusët.”
The post “Koalicioni i të Gatshmëve” mblidhet në Paris për të diskutuar garancitë e sigurisë për Ukrainën appeared first on Euronews Albania.
